Jak uzyskać zgodę wspólników na czynność prawną?

Jak pisałam w ostatnim artykule o wymaganej zgodzie wspólników, żeby dokonać określonej czynności prawnej zarząd musi najpierw uzyskać… zgodę wspólników, a dziś skupię się na tym, jak uzyskać zgodę wspólników.

Jak uzyskać zgodę wspólników?

Najlepiej szybko i sprawnie :)

Napisałam ostatnio, że żeby to zrobić należy zwołać zgromadzenie wspólników.

Ponieważ przygotowałam specjalną checklistę na temat „Jak zorganizować zgromadzenie wspólników i nie zwariować?„, to w tej sprawie odsyłam Cię do niej. Możesz ją pobrać klikając w tytuł poradnika i zapisując się do newslettera. Dzięki tej checkliście zorganizujesz zgromadzenie krok po kroku, bez zadyszki.

Organizacja organizacją, ale… jak taka zgoda wspólników ma wyglądać, jak ma brzmieć?

Zgromadzenie wspólników spółki z o.o. od A do Z

Jak ma wyglądać uchwała wyrażająca zgodę na czynność prawną?

No więc wymagana zgoda wspólników ma przyjąć formę uchwały, zaś treść tej uchwały będzie zależna od tego, co zamierzacie osiągnąć i jakie są konkretne potrzeby spółki.

A jakie mogą być potrzeby?

 Różne…

Weźmy na tapetę przykład nabywania i zbywania nieruchomości, bo jest plastyczny. Kupno działki lub budynku wszyscy umiemy sobie wyobrazić (a jak nie kupno, to przynajmniej samą działkę lub budynek ;)).

Jeśli założymy, że spółka będąca deweloperem chce nabyć działkę, wybudować na niej budynek, a następnie wyodrębnić w nim i sprzedać 25 lokali mieszkalnych, przy czym umowa spółki przewiduje konieczność uzyskania zgody wspólników na nabycie i na zbycie nieruchomości.

Uchwała podjęta przez wspólników może w takiej sytuacji obejmować zgodę  zarówno na nabycie działki, jak i na późniejsze wyodrębnienie i sprzedaż lokali, zbiorczo.

Zakładam jednocześnie, że – wracając do przykładu z ostatniego artykułu – wspólnicy spółki, która ma jeden budynek, a głównym przedmiotem jej działalności jest wynajem powierzchni biurowej w tym budynku, nie będą tak chętnie udzielać hurtowej zgody na zbycie wszystkich lokali. Wiązałoby się to przecież z utratą głównego składnika majątku spółki i jej głównego źródła dochodu. W takiej sytuacji zgoda mogłaby dotyczyć tylko jednego lokalu.

Co jeszcze można określić w uchwale?

Dodatkowo w treści uchwały można wskazać inne warunki umowy, na którą wspólnicy właśnie wyrażając zgodę. I tak – trzymając się już tych nieruchomości – w uchwale doprecyzować można:

  1. jaka to ma być nieruchomość – tu możemy wybierać od określenia przeznaczenia nieruchomości czy ogólnych parametrów aż po dokładne wskazanie, która konkretna nieruchomość ma być nabyta lub zbyta,
  2. komu nieruchomość zostanie sprzedana lub od kogo kupiona,
  3. z rynku pierwotnego czy wtórnego,
  4. konkretnie za jaką cenę albo za cenę mieszczącą się w jakich widełkach (np. za cenę nie niższa niż 350.000 zł. za lokal lub 5.500 zł. za metr kwadratowy lokalu),
  5. do kiedy umowa ma być zawarta,
  6. skąd mają pochodzić środki na nabycie nieruchomości (można od razu udzielić zgody na zaciągnięcie kredytu oraz wskazać np. w jakim banku, z jakim oprocentowaniem, itd.),
  7. na jakich warunkach transakcja ma nastąpić – i tu również możemy je opisać z grubsza lub „pójść po bandzie” i wkleić w treść uchwały wynegocjowany i uzgodniony już wcześniej projekt aktu notarialnego,
  8. czy umowa ma być zawarta pod jakimś warunkiem (np. kupimy działkę, jeśli właściciel ją wcześniej „odrolni”),
  9. inne.

Stopień szczegółowości uchwały należy dostosować do sytuacji. Trzeba bowiem wyważyć różne interesy i potrzeby.

Przykładowo, zawarcie w uchwale wszystkich konkretnych postanowień przyszłej umowy (czyli kopiuj-wklej z projektu aktu notarialnego) może gwarantować duże bezpieczeństwo wspólnikom spółki, ale trzeba mieć na uwadze, czy w razie konieczności wprowadzenia jakichś zmian wspólnicy będą w stanie szybko się zebrać i zmodyfikować wyrażoną zgodę.

Z drugiej strony, zbyt ogólna uchwała daje zarządowi możliwość elastycznego reagowania na sytuację rynkową i pojawiające się okazje, ale ostatecznie może się okazać, że wspólnicy oczekiwali innego nabytku lub zbycia nieruchomości za wyższą cenę.

Potrzebujesz pomocy prawnika? Napisz do Agata Klima-Nowak adwokat Szczecin

Do kiedy trzeba uzyskać zgodę wspólników?

Skoro już wiesz, jak uzyskać zgodę wspólników, to zastanówmy się, kiedy trzeba to zrobić.

Dla bezpieczeństwa wszystkich uczestników transakcji: spółki, reprezentujących ją członków zarządu, wspólników i – co ważne – kontrahenta spółki (czyli np. kupującego lub sprzedającego nieruchomość) najlepiej, żeby uchwała została podjęta przed zawarciem umowy wymagającej zgody. A w ogóle najlepiej, żeby w chwili zawierania umowy było już wiadomo, że uchwała obejmująca zgodę wspólników nie została przez nikogo zaskarżona (o zaskarżaniu uchwał wspominam w poradniku „Jak zorganizować zgromadzenie wspólników i nie zwariować?”).

Tak byłoby najfajniej, niemniej uchwałę można podjąć również po  złożeniu oświadczenia woli przez spółkę, nie później jednak niż w terminie 2 miesięcy od dnia jego złożenia (czyli zazwyczaj od dnia zawarcia umowy, po prostu). Potwierdzenie wyrażone po złożeniu oświadczenia ma moc wsteczną od chwili dokonania czynności prawnej, nie wymaga żadnych dalszych czynności pomiędzy stronami umowy zawartej przez spółkę.

Jakie są konsekwencje braku zgody wspólników?

Konsekwencje mogą być dwojakie. Te najsurowsze ustawa wiąże z dokonaniem czynności prawnej bez uzyskania zgody wymaganej przez ustawę (zobacz, jakie to czynności w tym poście). Taka umowa jest po prostu nieważna. Tak jakby jej nigdy nie było.

Podobnie będzie jeśli uchwała została podjęta, ale została skutecznie uchylona w drodze powództwa o uchylenie uchwały zgromadzenia wspólników.

Natomiast gdy konieczność uzyskania uprzedniej zgody wynika jedynie z umowy spółki (nie z ustawy), czynność dokonana bez takiej zgody jest ważna, ale naraża członków zarządu na zarzut naruszenia umowy spółki, co może się wiązać z odwołaniem z funkcji, odmową udzielenia absolutorium, czy odpowiedzialnością odszkodowawczą wobec spółki.

Jeżeli wymóg uchwały zgromadzenia wspólników na zbycie nieruchomości, której wartość przekracza co najmniej dwukrotnie wartość kapitału zakładowego został wprowadzony umową, a nie wynika z ustawy, to oznacza to, że nawet gdyby zbycie nieruchomości spółki odbyło się bez ważnej uchwały zgromadzenia wspólników to byłoby ono skuteczne. Zgodnie z art. 17 § 1 KSH nieważna jest czynność prawna spółki tylko wtedy, gdy wymóg uchwały zgromadzenia wspólników wynika z ustawy. Natomiast, gdy wymóg taki przewiduje tylko umowa spółki, to czynność jest ważna, a jednie zarząd może ponosić odpowiedzialność z tytułu naruszenia umowy. (Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 kwietnia 2015 r., I CSK 289/14)

Dodam tylko, że dokonanie czynności, do której ważności jest potrzebna uchwała (czyli zawarcie nieważnej umowy – w pierwszym opisanym przypadku) też naraża członków zarządu na gniew wspólników i – mówiąc żartobliwie – może się skończyć oddelegowaniem z funkcji w zarządzie do pracy na zmywaku.

Lepiej więc tego po prostu nie robić.

Teraz proszę Cię zostaw komentarz – jestem ciekawa, jaki stopień szczegółowości uchwały Ty preferujesz w swojej spółce i dlaczego.

Pozdrawiam,

Agata

Zgromadzenie wspólników spółki z o.o. od A do Z
Podziel się wiedzą

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.