Objęcie udziałów w podwyższonym kapitale

Dzisiaj biorę na tapet objęcie udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.

Nabyć udziały w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością można na kilka sposobów. Na przykład można je kupić lub odziedziczyć. Wówczas dochodzi do nabycia udziałów „po kimś”.

Może się jednak zdarzyć, że do nabycia są udziały, które wcześniej do nikogo innego nie należały. Dopiero co się urodziły i jak każdy noworodek czekają, aż ktoś je OBEJMIE i się nimi zaopiekuje.

I właśnie o OBJĘCIU udziałów dziś będę pisać.

Teoretycznie, temat objęcia udziałów dotyczy wspólników, a nie członków zarządu, ale – nie oszukujmy się – zarząd ma przy tym sporo roboty, więc…

…zapraszam.

Objęcie udziałów w nowej spółce

Wspólnicy idą, zakładają nową spółkę i tyle. Jeśli zawierają umowę spółki, to nie muszą składać dodatkowego oświadczenia o objęciu udziałów, lecz objęcie następuje automatycznie poprzez podpisanie umowy spółki z o.o.

Objęcie udziałów w kapitale podwyższonym poprzez zmianę umowy spółki z o.o.

Z tym objęciem mamy do czynienia, gdy wspólnicy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością postanowili podwyższyć kapitał zakładowy w sposób klasyczny, czyli podjęli uchwałę (zaprotokołowaną przez notariusza) o zmianie postanowienia umowy, które wprost wskazywało wysokość kapitału zakładowego.

W ten sposób powstają nowe udziały.

Dotychczasowym wspólnikom przysługuje pierwszeństwo objęcia udziałów, które w ten sposób się narodziły, w stosunku do ich dotychczasowych udziałów. Chyba że umowa spółki lub sama uchwała o podwyższeniu kapitału wprost to pierwszeństwo wspólnikom odbierają, ale o tym trzeba pomyśleć wcześniej już na etapie  planowania podwyższenia. Wyłączyć takie pierwszeństwo trzeba szczególnie wtedy, gdy celem podwyższenia jest zdobycie inwestora zewnętrznego.

Prawo pierwszeństwa dotychczasowi wspólnicy powinni wykonać w terminie miesiąca od dnia wezwania do jego wykonania. Wezwania te wysyła zarząd i przesyła je wspólnikom jednocześnie.

Uwaga! Przyjmuje się, że wspólnik może swoje prawo pierwszeństwa objęcia nowych udziałów zbyć – czyli przenieść na jakiś inny podmiot.

Oświadczenie o objęciu udziałów zarówno dotychczasowego wspólnika, jak i nowego inwestora, musi być złożone w formie aktu notarialnego.

Przyjmuje się jednak, że nie może być to ten sam akt notarialny, który obejmuje protokół z nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników, w tym uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego. Ale nic nie stoi na przeszkodzie, żeby złożyć oświadczenie o objęciu udziałów dosłownie chwilę później.

Objęcie udziałów w kapitale podwyższonym w sposób uproszczony

Jeśli czytałeś moje wpisy na temat tego uproszczonego podwyższenia kapitału zakładowego, to wiesz, że nie jest to takie proste jak sama nazwa wskazuje.

A jeśli jeszcze nie czytałeś, to leć nadrobić zaległości (artykuły znajdziesz tu, tu i tu). Nie martw się, poczekam tu na Ciebie ;)

Proste jest może to, że złożenie oświadczenia o objęciu tak powstałych udziałów nie wymaga formy aktu notarialnego, lecz zwykłej formy pisemnej. Brak zachowania tej formy będzie skutkował nieważnością oświadczenia – zupełnie jakby nigdy nie zostało złożone.

Dodatkowo – jak już o tym pisałam w poście o podwyższeniu kapitału zakładowego bez zmiany umowy spółki – dotychczasowi wspólnicy mają prawo wyłączności objęcia nowopowstałych udziałów. Spółka czy zgromadzenie jej wspólników nie mogą zdecydować, że nowe udziały zostaną zaproponowane zewnętrznemu inwestorowi.

Uwaga! Również w tej sytuacji przyjmuje się, że wspólnik może swoje prawo wyłączności objęcia nowych udziałów zbyć – czyli przenieść na jakiś inny podmiot.

Objęcie udziałów w kapitale podwyższonym ze środków spółki

Może się zdarzyć, że spółka zgromadziła środki (na kapitale zapasowym lub rezerwowym), które pozwolą jej podwyższyć kapitał zakładowy – poprzez zmianę umowy spółki lub bez takiej zmiany – z tych właśnie funduszy, bez sięgania do kieszeni wspólników lub zewnętrznych inwestorów.

Wówczas nowe udziały przysługują wspólnikom w stosunku do ich dotychczasowych udziałów i nie wymagają objęcia. Wspólnik nie musi wiec składać żadnych dodatkowych oświadczeń.

Oświadczenie o objęciu udziałów – jak powinno wyglądać

Oprócz zachowania odpowiedniej formy (czyli zazwyczaj formy aktu notarialnego),  oświadczenie nowego wspólnika powinno zawierać przystąpienie do spółki oraz objęcie udziału lub udziałów o oznaczonej wartości nominalnej.

Zalecam jednocześnie, żeby:

  • w takim oświadczeniu nowy wspólnik powołał się na konkretną uchwałę, na podstawie której powstały obejmowane udziały,
  • oświadczenie zawierało wprost zobowiązanie do wniesienia konkretnych wkładów na poczet obejmowanych udziałów (oczywiście takich, jakie wskazano w uchwale),
  • wyrażenie zgody na treść umowy spółki (zwłaszcza jeśli wraz z podniesieniem kapitału wspólnicy wprowadzili jeszcze inne zmiany do umowy spółki).

Dość istotną sprawą jest to, że oświadczenie o objęciu udziałów w spółce musi zostać doręczone SPÓŁCE (czyli jej zarządowi) tak, aby mogła się z nim zapoznać. Od tego zależy tak naprawdę skuteczność tego oświadczenia  – sam podpis obejmującego to za mało. Oczywiście w wielu przypadkach wszystko dzieje się niemal jednocześnie, a zarząd zgarnia oświadczenia jeszcze z blatu biurka notariusza, ale jeśli w Twojej spółce jest akurat inaczej, miej to na uwadze.

Niedojście podwyższenia kapitału do skutku

Może się zdarzyć też tak, że nasze nowonarodzone udziały nie znajdą chętnego do adopcji i nie zostaną objęte w całości.

Wówczas może być różnie.

Jeżeli uchwała o podwyższeniu kapitału zakładowego wskazuje kwotę tego podwyższenia w sposób dokładny, podwyższenie będzie mogło być wpisane do rejestru (a zatem dojdzie do skutku) tylko wtedy, gdy objęto wszystkie udziały składające się na kwotę tego podwyższenia oraz wniesiono w całości wkłady na pokrycie tych udziałów.

W przypadku gdy uchwała o podwyższeniu kapitału określa kwotę tego podwyższenia w sposób widełkowy (czyli „od-do”), podwyższenie może być zarejestrowane, jeżeli objęto udziały, których łączna wartość nominalna odpowiada co najmniej minimalnej kwocie tego podwyższenia wskazanej w uchwale oraz wniesiono w całości wkłady na pokrycie tych objętych udziałów.

Gdyby natomiast uchwała wskazywała jedynie maksymalną wysokość podwyższenia kapitału, podwyższenie może być wpisane do rejestru, jeżeli objęto co najmniej jeden udział i wniesiono wkład na jego pokrycie.

Jeżeli podwyższenie kapitału zakładowego nie doszło do skutku, spółka powinna zwrócić wniesione wkłady. Wkłady nie powinny być zwracane przed upływem terminu, w którym spółka może zgłosić podwyższenie kapitału do rejestru (sześć miesięcy).

Rejestracja podwyższenia kapitału

Podwyższenie kapitału (uchwała, objęcie i wniesienie wkładów) zgłasza się do Krajowego Rejestru Sadowego, nie później niż w terminie sześciu miesięcy od dnia zmiany umowy spółki lub podjęcia uchwały o podwyższeniu kapitału bez zmiany umowy spółki.

To robota dla zarządu, który oczywiście może to powierzyć (podobnie zresztą jak cały proces podwyższenia kapitału zakładowego spółki) prawnikowi.

Potrzebujesz pomocy prawnika? Napisz do Agata Klima-Nowak adwokat Szczecin

Rejestracja podwyższenia kapitału jest kluczowa dla jego skuteczności – nie ma wpisu do rejestru, nie ma podwyższenia! Dlatego właśnie nie można zaniedbać tej błahej z pozoru czynności.

To tyle na dziś.

Czy podwyższałeś kapitał zakładowy w swojej spółce? Jak poszło? Czekam na komentarz.

Pozdrawiam,

Agata

Zgromadzenie wspólników spółki z o.o. od A do Z
Podziel się wiedzą

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.